F#ck mental hardheid: omarm je emoties en word een krachtiger mens

In het kader van de toenemende werkdruk, het stijgende percentage ziekteverzuim door werkgerelateerde stress en de altijd aanwezige zorgen over onze millenials, hoor je regelmatig de term mentale hardheid voorbijkomen. Over militairen wordt vaak gezegd dat ze mentaal hard zijn en topsporters en CEO’s van grote bedrijven onderscheiden zich door hun mentale hardheid. Het wordt geassocieerd met topprestaties en uitzonderlijke overwinningen, met discipline en presteren onder druk. Hoog tijd om dit begrip eens tegen het licht te houden.

WANT IS MENTALE HARDHEID WEL WAT WE NODIG HEBBEN?

NIEUWE UITDAGINGEN

Sinds de publicatie van mijn boek Niet te breken is mijn leven op een goede manier veranderd, met mooie nieuwe uitdagingen en ontwikkelingen. Tot die uitdagingen behoren de bijzondere berichtjes die ik regelmatig krijg. “Sander, ik heb je boek met veel interesse gelezen. Bedankt voor je openheid en je inspirerende verhaal! Zullen we een keer een bakkie doen?” Of: “Kun je een keer langskomen om je boek voor mij te signeren?”.

Op zich erg verleidelijk en als allemansvriend ben ik tot veel in staat om de lezers van mijn boek te waarderen, maar als ondernemer is mijn tijd erg kostbaar en moet ik zorgvuldig omgaan met het beheren van mijn agenda.

SAM

Maar soms krijg ik verzoekjes die me zo aan het hart gaan dat ik er iets mee wil doen. Via LinkedIn kreeg ik het verzoek van een vader die mijn boek voor zijn zoon van 15 jaar had gekocht. Hij woonde toevallig in de buurt en zijn zoon wilde al sinds zijn achtste marinier worden. Daarbij had hij een gezonde obsessie voor mijn oude eenheid: NLMARSOF. Mijn boek was net uit en ik had een gaatje in mijn agenda, dus ik was om.

HOE GAAF IS HET ALS JE DE WENS VAN EEN JONGE GAST KUNT LATEN UITKOMEN DOOR ALLEEN EVEN LANGS TE KOMEN VOOR EEN PRAATJE?

Bij binnenkomst vertelden zijn ouders dat Sam[1] erg zenuwachtig was voor mijn komst. Zo erg zelfs dat hij spontaan was gaan stofzuigen. (Schijnbaar heb ik die invloed alleen op kinderen van anderen, want bij mijn eigen kinderen werkt mijn aanwezigheid averechts. Maar dat is een ander verhaal.)

We gingen zitten en hij begon vol enthousiasme te vertellen wat hij allemaal wist over NLMARSOF. Over de opleiding, de eisen van de opleiding en alle wapensystemen. Hij kon geen genoeg krijgen van de stoere filmpjes op YouTube en met een schuchtere, quasi-stoere houding vroeg hij me daarna alles over mijn carrière. We hadden echt een leuk gesprek.

EMOTIES UITSCHAKELEN

Nadat we een tijdje hadden gepraat wilde zijn moeder, op een enigszins ongeruste toon, ook nog iets vragen. Want Sam was al aan het trainen om zijn emoties uit te schakelen.

HIJ HAD GEHOORD DAT JE MENTAAL HARD MOET ZIJN EN DAT JE BIJ DE MARINIERS – EN HELEMAAL BIJ DE SPECIAL FORCES – JE EMOTIES MOET KUNNEN UITSCHAKELEN. “IS DAT ZO?”, VROEG ZIJN MOEDER BEZORGD.

Ik was een beetje verbaasd door de vraag en vroeg aan Sam hoe hij dat dan deed. Trots vertelde hij dat hij al jaren op hoog niveau aan fietscrossen deed en regelmatig een flinke valpartij had. Inmiddels was hij bijna in staat om geen pijn meer te voelen. Terloops vertelde hij dat hij nog wel een beetje verdrietig was toen zijn hond overleed.

Ik liet de vraag even bezinken. De term mentale hardheid heb ik vaker voorbij zien komen en ook het gezegde dat je emoties kunt uitschakelen en de veelgebruikte kreet ‘emoties zijn gelul’, zijn me niet helemaal vreemd. Hier heb ik sinds mijn vertrek bij Sam nog vaak over nagedacht. Ook vond ik het interessant dat zijn moeder er bezorgd over was en mij de vraag stelde.

MENTALE HARDHEID

Sinds ik weg ben bij NLMARSOF en mijn geliefde Korps Mariniers krijg ik vaker vragen over het uitschakelen van emoties. Is het mogelijk om in the line of duty de meest extreme situaties te overwinnen, op mensen te schieten en beschoten te worden zonder dat je daarbij emoties ervaart? Is er bij de Special Forces überhaupt ruimte om over emoties te praten? Kun je ruimte geven aan je emoties en toch een goede Special Forces operator zijn?  Of een goede leider? Is dat geen teken van zwakte of van kwetsbaarheid?

OKÉ SAM, DAAR KOMT-IE.

HET MENTALE PANTSER

Het klopt dat het onder bepaalde omstandigheden niet wenselijk is om je emoties de overhand te geven. Het is niet ideaal als je midden in de nacht tijdens een vrije val parachutesprong – waarbij je met 200 km per uur door het luchtruim dondert – je angst laat binnenkomen en gaat piekeren over de mogelijke gevolgen. En als je in het pikkedonker en in ijskoud water onder een schip duikt om deze te saboteren, voorzien van een lading springstoffen én op pure zuurstof, gaan emoties je niet helpen om je werk goed te doen.

 DIT HEEFT NIETS TE MAKEN MET ‘BEWUST JE EMOTIES UITSCHAKELEN’.

Het heeft te maken met het conditioneren van je mentaliteit, je spieren en (instinctmatige) reflexen, want op dat moment neemt je training het over. En dat is vooral een fysiek en mentaal proces waarin gevoelens geen prioriteit hebben, omdat een verkeerde prioriteit in dat geval je leven kan kosten.

VECHTEN OF VLUCHTEN 

Lichamelijk gebeurt er onder zulke omstandigheden van alles. Je fight, flight, freeze reactie wordt in werking gezet en de adrenaline giert door je lichaam. Je bent getraind en geconditioneerd om die lichamelijke reactie in jouw voordeel te gebruiken. De vrijgekomen energie en hormonen stellen je lichaam en geest in staat om onder de meest extreme omstandigheden te presteren en te overleven.

Maar dat is alleen onder extreme omstandigheden en de emoties die je daarbij ervaart verdwijnen niet zomaar als je ze even ‘parkeert’. Het is niet zo dat de ervaring geen impact heeft en afketst op jouw mentale pantser. De ervaring en de daarbij horende emoties komen zeker binnen.

JE HEBT ALLEEN GEEN TIJD OM ER OP DAT MOMENT IETS MEE TE DOEN.

BENEN ALS LUCIFERHOUTJES

Als je dat maar vaak genoeg doet en verder nooit bewust ruimte geeft aan je emoties, wordt het inderdaad steeds lastiger om te voelen. Totdat je echt geconfronteerd wordt met je menselijkheid en je op dat moment geen idee hebt hoe je daarmee om moet gaan.

Als jij je alleen maar fysiek en mentaal ontwikkelt en niet op emotioneel vlak, ben je hetzelfde als die bodybuilder met gigantische biceps, maar benen als luciferhoutjes. Je ontwikkeling is uit balans.

EN ALS JE UIT BALANS BENT, VAL JE VROEG OF LAAT EEN KEER OM.

MENTALE HARDHEID WORDT EMOTIONELE FLEXIBILITEIT

Het is een verkeerde opvatting dat je altijd dat mentale pantser op moet hebben. Het is een veelvoorkomende valkuil om dat mentale pantser aan je identiteit te koppelen, als een masker dat nooit meer af gaat. Je wordt een emotionele flatliner. Als je altijd dat stoere masker op hebt lijkt er weinig narigheid binnen te komen, maar gaat er ook weinig moois naar buiten. We zien nooit wie je echt bent.

In veel situaties is het prima om te voelen, om bewust te zijn van je emoties en om ze de ruimte te geven. Emoties en gevoelens zijn een van de mooiste dingen van onze menselijkheid. Zonder verdriet geen vreugde. Zonder angst geen moed. Zonder woede geen blijdschap.

EN ZE HEBBEN ALTIJD EEN FUNCTIE, ZE VERTELLEN ONS IETS.

DUS SAM

Soms is het inderdaad wenselijk om onder bepaalde omstandigheden je emoties tijdelijk te parkeren.

Maar omarm het feit dat je mens bent en dat je emoties hebt. Mentale hardheid is niet het sleutelwoord om onbreekbaar te worden.

IETS WAT HARD IS, KAN NAMELIJK BREKEN.

Je verliest geen draagvlak als je eerlijk bent over emoties. Je creëert daarmee juist verbinding omdat je laat zien dat je mens bent.

Wil je de uitdagingen van het leven doorstaan? Dan is het de kunst om krachtig en flexibel met je emoties om te gaan. Mentaal weerbaar. Het getuigt van kracht als je emoties de ruimte durft te geven als daar de ruimte voor is. Het getuigt van kracht als je het bewustzijn en de flexibiliteit hebt om je emoties te laten komen.

Leer je emoties onder woorden te brengen en besef dat je niet je emoties bent. Observeer ze zonder oordeel en leer ervan. Dan verdwijnen ze uiteindelijk op dezelfde manier als ze gekomen zijn en hoef je ze niet te verstoppen of op te kroppen. In het begin misschien een beetje ongemakkelijk, maar als je groei kiest boven comfort, krijg je ook daar meer ruimte en vrijheid in.

[1] Gefingeerde naam.

Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen

100+ Google Reviews
Hanneke van Hooijdonk
Hanneke van Hooijdonk
15 December 2023
Wát een onvergetelijke ervaring is de 12Hour Evolution van Unbreakable Academy. In 12 uur tijd wordt je door een groep zeer professionele instructeurs uitgedaagd om de grenzen van je comfortzone op te zoeken en die grenzen te verleggen. Het was zowel fysiek als mentaal zwaar, maar het euforische gevoel aan het einde is onvergetelijk! Een absolute aanrader!
Gerben Sloothaak
Gerben Sloothaak
13 December 2023
Al twee jaar lang werkt Missie3 samen met Unbreakable naar grote tevredenheid. In lijn met de groeidoelen van ons bedrijf leggen we de nadruk op teamontwikkeling en individuele groei. Jaarlijks voorziet Unbreakable ons volledige team van training in samenwerking, het buddy-systeem en persoonlijk leiderschap. Deze trainingen worden geleid door stuk voor stuk top trainers die hun ervaring combineren met gerichte feedback die er toe doet. Hierdoor maken ze direct gedrag zichtbaar, gevolgd door een proces van (zelf)reflectie dat leidt tot daadwerkelijke (gedrags)verandering en een gezamenlijk leerproces. Bovendien bieden ze een helder inzicht in de individuele groeipotentie van elk teamlid, met aanbevelingen voor vervolgtrainingen die daarop aansluiten. Een absolute aanrader voor bedrijven die willen groeien en ontwikkelen.
Onno Koole
Onno Koole
11 December 2023
Ons bedrijf, Losberger De Boer, heeft twee opeenvolgende jaren de Unbreakable Academy gevraagd een dag te verzorgen van onze meerdaagse jaarlijkse International Sales & Marketing Meeting. Hier komen circa 80 internationale collega’s samen om geïnspireerd en uitgedaagd te worden en verbinding met elkaar te zoeken. Met het team van UA hebben we een programma samengesteld dat de samenwerking tussen de verschillende teams heeft vergroot, ruimte gaf voor persoonlijke ontwikkeling maar ook een hele hoop plezier opleverde! Beide programma’s waren goed aangepast op het fitheidsniveau van alle deelnemers en beide jaren was de programma-inhoud verschillend en aangepast aan de onze behoefte. Ons team heeft beide programma’s gewaardeerd met een dikke negen!
Rob van den Berg
Rob van den Berg
27 November 2023
Eind oktober was het zo ver, de 12hours challenge, die ik van mijn vriendin in januari als verjaardagscadeau had gekregen, stond eindelijk voor de deur. Inmiddels een maand verder en eindelijk voor mezelf de tijd genomen om een review te schrijven, vooral om nogmaals te beseffen wat een toffe ervaring dit was! Echt omschrijven kan niet, dan zul je het echt zelf moeten ervaren, maar er komen zoveel mooie facetten samen met gelijkgestemden strijders die allemaal hun grens op durven te zoeken, bedankt Unbreakable! Onvergetelijk!
Maarten Geerling
Maarten Geerling
26 November 2023
Super geweldige ervaring. Een heel divers programma onder leiding van echte professionals. Fysiek en mentaal wordt je maximaal uitgedaagd maar je wordt ook ondersteund of aangemoedigd indien nodig.
Jeannette Martens
Jeannette Martens
11 November 2023
Wat een geweldige ervaring! Ik heb onwijs genoten. Je werd gechallenged, je werd uit je comfortzone gehaald, maar daar zit de groei en daarom was dat extra mooi om te voelen. Dankbaar en gemotiveerd!
Martin van den Berg
Martin van den Berg
2 November 2023
Afgelopen weekend aan de 12HE deelgenomen. Hierbij volledig uit m’n comfortzone gehaald en op zowel mentaal als fysiek vlak heel diep gegaan. Langzaam begint nu alles op z’n plek te vallen en zie ik de lessen die er te leren zijn. Ook in de dagen na de training kon ik met mijn vragen bij de organisatie terecht en werd er een hele behulpzame nazorg geleverd. Wil je jezelf echt een keer uitdagen dan is de 12HE zeker een aanrader!
Almer van der Waal
Almer van der Waal
30 Oktober 2023
Wij hebben met ons kaderteam meegedaan aan de 12HR editie van 27 oktober 2023. Ik kan in mijn team niemand vinden die dit 'zomaar' heeft volbracht. Je moet echt aan de bak; met jezelf, je team en de hele groep. Heel mooi om te zien hoe het Unbreakable kader het lukt je daarbij een veilige omgeving te bieden en je daarin tot over jouw eigen grens duwt, maar tegelijk ook altijd weer jou in het zadel krijgt om door te gaan. Voor mijzelf (ik ben 'groen 1' op de foto) was het een ontzettend mooie en leerzame ervaring. Zou willen dat iedereen dit deed, hier heb je echt wat aan.
Jennifer Jansink
Jennifer Jansink
29 Oktober 2023
Afgebroken worden om jezelf weer opnieuw op te bouwen. Ik ben ontzettend dankbaar en trots dat ik dit heb meegemaakt. Ik kan dit iedereen aanraden die open staat voor groei.
Scroll omhoog